İş Kanununa Göre İşçi Hakları Nelerdir? İşte Bir İşçinin Arşivinde Olmazsa Olmaz Önemli Bilgiler

İşçiler kanunun belirlediği bazı hak ve sorumluluklara sahiptir. Peki Kanuna göre işçilerin Maaş, Sosyal Sigorta, Kıdem Tazminatı, İhbar Tazminatı, İş Arama Hakkı, Fazla Mesai Ücreti, Yıllık Ücretli İzin, Hafta Tatili, Ara Dinlenmesi, Resmi Tatil ve Bayram Tatilleri, Maddi Manevi Zararların Tanzimi ve İşe İade Hakkı Nasıl düzenlenmiştir? İşte İşçilerin en temel sahip olduğu sosyal ve ekonomik hakların ayrıntıları.

İş Kanununa Göre İşçi Hakları Nelerdir? İşte Bir İşçinin Arşivinde Olmazsa Olmaz Önemli Bilgiler

" BİR İŞÇİ'NİN ARŞİVİNDE OLMAZSA OLMAZ GEREKEN ÖNEMLİ BİLGİLER" İŞÇİ HAKLARINI İYİ BİLMELİ VE HAKSIZLIĞA UĞRADIĞINDA KANUNUN KENDİSİNE TANIDIĞI YASAL HAKLARINI İYİ BİLMELİ VE İŞİNDE ASLA TAVİZ VERMEMELİ! İŞ KANUNU'NA GÖRE İŞÇİ HAKLARI; İşçinin hakları kanunlarla garanti altına alınmıştır. İşçi sahip olduğu haklar konusunda bilgili ve donanımlı olmak zorunda. İşçi hakları ihlalleri sık yaşanan bir durumdur. İşçiler ihlaller neticesinde maddi manevi sıkıntılar yaşanmakta ve beraberinde mağduriyetleri getirmektedir. Yaşanan işçi hakları ihlalleri arasında maaşların zamanında yatırılmaması, yüksek ücretlerle çalışanların sigorta primlerinin asgari ücret üzerinden ödenmesi, iş yerinde uygulanan baskı, mobbingler, kıdem tazminatı konusunda yaşanan sorunlar sayılabilir. İşçi hakları işçiler tarafından iyi bilinmeli ve yasal hakları konusunda taviz vermemeleri gerekir.

İşçilerimiz işyerlerinde yaşadıkları kanunsuzluk ve haksızlıklar da yasal yollar açıktır. İşçi hakları konusunda yaşanabilecek sorunlarda haksızlığa uğrayan işçi, iş hukuku konusunda uzman avukatlardan yardım alabilir ve işçi hakları için mahkeme yoluna gidebilir. Çalışanların, işten çıkarılmaları ya da kendi istekleri ile işten ayrılmaları durumunda yasalarca korunan bir çok hakkı bulunmaktadır. İşçiler bu haklarını bilmedikleri için hak kayıplarına uğramaktadır. İşçiler kanunen kanunun belirlediği hak ve sorumluluklara sahiptir. İşçilerin en temel sahip olduğu haklara değinelim.

Maaş: En temel haklardan biridir. İşçi maaşını tam ve zamanında alma hakkına sahiptir ve bu süreçte yaşanacak olumsuzluklara karşı işçi dava açma hakkına sahiptir.

Sosyal Sigorta: İşçinin kendisinin yanı sıra, bakmakla yükümlü olduğu kişileri de ilgilendiren en temel haklardan biridir. Kanunen işveren işçiyi çalıştırmaya başladığı günden itibaren sigortasını yaptırmak ve kesintisiz olarak sigorta primlerini yatırmak zorundadır. Bazı işverenlerce işçi hakları gözardı edilerek deneme süresinde işçilere sosyal sigorta yapılmamaktadır. Bu durum kanunlara uygun değildir.

Kıdem Tazminatı: İşçilerin keyfi sebeplerle işten çıkarılması ya da haklı sebeplerle işten ayrılması durumda işverenden alacağı paradır. İşverenin işçiyi işten çıkarmasına neden olacak sebepler, genel ahlak ya da iyi niyet kurallarına aykırı hareketlerdir. İşçinin de haklı sebeplerle ayrılmasına sebep olan nedenler ise, iş yerinde haksızlığa uğrama, küfür, tehdit, hakaret ve bunun yanı sıra maaşı, primleri, ikramiyeleri ya da sigorta primlerinin ödenmemesidir. Bunlara ilaveten erkek işçiler için askerlik ve kadın işçiler için yeni evlenmiş olmak iş akdini feshetmek için geçerli sebeplerdir ve bu kişiler kıdem tazminatı alabilir.

İhbar Tazminatı: Hem işçiyi hem de işvereni ilgilendiren bir durumdur. İşçi işi bırakmadan belli bir süre önce; işveren de işçiyi işten çıkartmadan belli bir süre önce haber verme sorumluluğu vardır. Bu sorumluluğa uyulmadığı takdirde karşı taraf zarara uğratılmış sayılır ve ihbar tazminatı hakkı doğar. İşten ayrılma ya da işten çıkarma sürelerinin ne kadar olduğu işin ne süredir yapıldığına bağlanmıştır.

İş Arama Hakkı: İşçi hakları arasında yer alır ve işçiyi işten çıkaran işveren, işçiye işten çıkarıldığını bildirdikten sonra iş arama izni vermek zorundadır. Bu iş arama izni iş saatleri içerisindedir ve herhangi bir ücret kesintisi yapılamaz.

Fazla Mesai Ücreti: Temel işçi hakları arasında yer alır ve fazla mesai ücretini de beraberinde getirir. Fazla mesai ücreti işçinin normal çalışma ücretinin iki katı olarak hesaplanmaktadır. Burada önemli bir hususu da belirtmekte fayda var; işçi yaptığı fazla mesai karşılığı fazladan dinlenme talep etme hakkına sahiptir.

Yıllık Ücretli İzin: İşçilerin kanunla belirtildiği şekilde ve sürelerde dinlenme hakkı bulunmaktadır. Bu doğrultuda yıllık, haftalık ve gün içi dinlenme işçi hakları kapsamındadır. Yıllık ücretli izin hakkı işin ne süredir yapıldığına ve aynı işyerinde bir yılı tamamlamış olmasına bağlıdır. İşçi hakları kapsamında yıllık izin süresi bitimine müteakip 4 gün ücretsiz izin hakkı da bulunmaktadır. Yıllık iznin kullandırılmaması halinde işçinin yıllık izin süresi karşılığında alması gereken ücret için dava hakkı bulunmaktadır.

Hafta Tatili: İşçi hakları kapsamında işçilerin yasal olarak en az haftada bir gün ücretli izin hakkı bulunmaktadır.

Ara Dinlenmesi: İşçiye gün içerisinde dinlenmek için süre tanınması da işçi hakları arasındadır. İşyerinde ara dinlenme süreleri, günlük çalışma saatine bağlı olarak belirlenir. Ancak mesai süresine dahil edilmez.

Resmi Tatil ve Bayram Tatilleri: İşçinin resmi tatiller ile bayram günlerinde tatil yapma hakkı vardır. Bu günlerde çalışan işçi misli ile birlikte ücret talep etme hakkına sahiptir.

Maddi Manevi Zararların Tanzimi: İş süresince işçinin başına gelebilecek kazalar için işçinin maddi manevi tazminat talep etme hakkı da işçi hakları kapsamında düzenlenmiştir. İşçi, iş kazası sonucunda ortaya çıkan maddi zararlarının giderilmesini talep edebilir. Kaza sonucu işçinin ölümü halinde de işçinin varisleri tarafından cenaze masrafları, ölümünden önceki tedavi giderleri ve ölüm dolayısıyla yaşanacak gelir kaybı talep edilebilmektedir. Öte yandan işçinin manevi tazminat davası açma hakkı da bulunmaktadır. İşçi ölmüş ise yakınları, yaşadıkları üzüntü için manevi tazminat davası açabilir.

İşe İade Hakkı: Haklı bir sebep olmaksızın işten çıkarılan işçi işe geri dönüş için dava açabilir. İlgili mahkeme durumu değerlendirerek kararını verir ve işçiyi haklı bulması durumunda belli bir süre içerisinde işçinin yeniden işe alınmasını emreder. Aksi durumunda işçinin zararını ortadan kaldıracak bir para ödenmesine karar verilir. Saygılarımla 

Levent Baş/ Kamubiz.com ÖZEL

FACEBOOK SAYFAMIZI TAKİP ETMEK İÇİN TIKLAYINIZ

TWİTTER'DAN TAKİP ETMEK İÇİN TIKLAYINIZ

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.